koud douchen

Sterk en gezond de winter door? Een koud kunstje met koud douchen

Iedere ochtend om 07.00 uur loop ik de trap af en rechtstreeks naar de badkamer. Ik sta voor de douche en heb de doucheknop in mijn hand. Duizend stemmen in mijn hoofd roepen allemaal redenen waarom koud douchen een slecht idee is. Die stemmen en de gedachte aan het koude water maken dat ik om wil draaien en lekker terug wil onder de dekens. Ik haal echter een keer diep adem en visualiseer het scherpe en lekkere gevoel gedurende de rest van de dag en de wetenschap dat ik mijn hoofd, lijf en immuunsysteem een enorm cadeau geef. Ik adem diep in door mijn neus en met een lange rustige uitadem stap ik onder de ijskoude straal. De eerst schok is altijd heftig. Mijn lijf wil wegrennen en vooral heel diep inademen. Maar inademen dat hoeft niet want dat had ik al gedaan. Samen ademen we rustig uit. Hoofd en lijf bereiken consensus: blijkbaar is er geen gevaar. Deze lange uitademing is het universele signaal om tegen je lijf te zeggen: rustig maar, er is niks aan de hand, dit doen we vrijwillig en samen.

 

Na ongeveer één minuut is de kou plotseling bijna helemaal verdwenen. Ik sta nog steeds onder dezelfde straal maar het voelt anders. Mijn lichaam heeft zich aangepast. Al mijn aderen die zich eerst van schrik samen hebben getrokken zijn weer opengegaan en heerlijk warm bloed stroom naar alle plekken die het nodig hebben. Rustig was ik mijn haar en mijn lijf. Ik blijf me ondertussen focussen op mijn uitademing.

 

Als je de kou trotseert, of dat nou een koude douche is, een ijsbad of een koude winterdag dan gaat de inademing vanzelf. Die schok hoort bij de activatie van je orthosympathische zenuwstelsel, de zogeheten vecht of vlucht reactie. En door je uitademing te controleren en deze vooral rustiger en langer te maken zeg je eigenlijk tegen je lijf: we hoeven niet te vechten of te vluchten, we kunnen rustig blijven. Je activeert je parasymapthisch zenuwstelsel. Ik sta in totaal ongeveer twee tot drie minuten onder de koude douche voor ik er onderuit ga. En me na het afdrogen goed warm aankleed en de dampende kop thee pak die mijn vrouw klaar heeft gezet.

Koud douchen: waarom zou je?

Dat lekkere vuurtje in huis. Die warme kleren. En die lekkere warm auto. Ons lichaam is is gewend geraakt aan de comfortabele omstandigheden van het leven in een westerse maatschappij. En er is niks met een beetje comfort in je dagelijks leven. Er schuilt echter ook een gevaar in teveel comfort. Je immuunsysteem wordt lui, net als een spier die niet gebruikt wordt kan ook je immuunsysteem verslappen. Je bloedvaten worden lui, ze hoeven zich niet meer zo vaak en zoveel in te spannen.

Is koud douchen dan goed voor je gezondheid? Koud douchen en ijsbaden helpen je om je weerstand te verhogen. Ze helpen tegen ontstekingen en zijn goed voor je bloeddruk. Er zijn zelfs onderzoeken die suggereren dat regelmatig koud douchen helpt tegen chronische vermoeidheid, hartklachten en zelfs sommige vormen van kanker. Hoort koud douchen daarmee bij een gezonde leefstijl?

Dit zijn de acht voornaamste voordelen van koud douchen:

  1. Het is goed voor je huid
  2. Het helpt de bloedcirculatie en bloeddruk
  3. Een boost voor je immuunsysteem
  4. Je bouwt weerbaarheid voor de kou op
  5. Je krijgt meer bruin vet
  6. Je kunt er van afvallen
  7. Je krijgt meer energie
  8. Beter voor het milieu

1. Koud douchen is goed voor je huid

Koud douchen is goed voor je huid. Wanneer je onder een koude straal staat, zal dit je huid versterken in plaats van verslappen. Het warme water zorgt voor een verslapping van de huid. Ook cellulite (en de kans op cellulite) neemt enorm af. Door het koude water zal de bloed circulatie toenemen waardoor opgehoopte vetkussentjes geen kans meer maken. Pas wel op met je gezicht, sommige mensen kunnen door een té koude straal op het gezicht huidklachten ervaren. Richt daarom ook altijd de straal op je nek/rug.

2. Het helpt de bloedcirculatie en bloeddruk

Koud douchen zal je bloedcirculatie verbeteren. Het koude water zorgt voor vaatvernauwing waardoor er in de zelfde tijd meer bloed door te aderen gepompt wordt. Hierdoor wordt het bloed efficiënter gebruikt. Het klopt dat je bloeddruk een tijdelijk verhoging doormaakt, echter al je bloedvaten worden wel “getraind” waardoor deze sterker worden. Wanneer we dit proces omdraaien (wanneer we warm water gebruiken) zal dit resulteren in een verwijding van de bloedvaten waardoor de bloeddruk tijdelijk afneemt. Slappere bloedvaten is het gevolg!

3. Koud douchen is een boost voor je immuunsysteen

Je lichaam gaat direct aan het werkt op het moment dat je onder de koude douche staat. Je lichaam moet namelijk de temperatuur van je lichaam gelijk houden. Door koud water gaat je lichaam energie verbranden om zichzelf weer op te warmen. Wanneer je onder een warme douche staat, zal het zelfs gaan zweten (ja, je kan zweten onder de douche). Je immuunsysteem wordt hierdoor getraind zodat je algemene gezondheid een boost krijgt. Je lichaam krijgt namelijk ineens een kleine hoeveelheid stress te verwerken omdat de temperatuur van je lichaam ineens drastisch verlaagt. De ‘verwarming’ van je lichaam worden aangezet en je traint je immuunsyteem!

4. Je bouwt weerbaarheid voor kou op 

Dit klinkt misschien een beetje raar, maar wanneer je regelmatig onder de koude douche staat, zal je een natuurlijk resistentie opbouwen tegen kou. Zelf merk ik dat naast allerlei fysieke effecten heeft het nemen van een ijsbad of een koude douche ook een enorm mentaal effect heeft. Ik voel me in ieder geval top als ik het water uit kom of een douche met koud water heb genomen. Het is echt een overwinning op jezelf. Elke keer weer. Je bouwt eigenlijk na verloop van tijd je eigen “koudeschild”. Je lichaam kan beter met kou omgaan. Voor mensen die veel zweten is een koude douche ook aan te raden. De temperatuur neutraliseert simpelweg de hoeveelheid zweet die men aanmaakt! Jij hebt voortaan minder last van de kou in de winter! 

5. Je krijgt meer bruin vet

Bruin vet (brown adipose tissue) zit vooral in de regio rond je nek. Het is een uniek soort vet die warmte kan genereren door gewoon (wit) vet te verbranden dat op je benen, heupen en buik zit. Meestal moet je eerst sporten of minder eten voordat je lichaam hiermee aan de slag gaat.

In eerste instantie ga je namelijk glucose (bloedsuiker) gebruiken en daarna glycogeen (in je lever en spieren), voordat je vet gaat verbanden. Het blijkt dat als jij je regelmatig bloot stelt aan koude, dat je meer bruin vet ontwikkelt.


6. Wil je afvallen? Ga dan koud douchen

Wanneer je het koud hebt, moet je lichaam harder werken om warm te blijven. Dit betekent dat het extra energie aan het verbranden is terwijl jij alleen maar onder de douche staat. Je metabolisme komt op gang en je bloedcirculatie wordt sterker. Zodoende heb je de eerste 5 minuten van de dag al “gesport” zonder te zweten.

7. Het geeft je energie

Ik ben een persoon die in de ochtend aardig wat tijd nodig heeft om “wakker te worden”. Nou, ik kan je vertellen dat wanneer je onder een koude douche gaat staan, je binnen 5 seconden helemaal wakker bent. Je lichaam krijgt een “jump start” en je springt letterlijk wakker. Daarnaast krijg je ook nog een positieve mentale energie.


8. Beter voor het milieu

Koud douchen is vaak korter dan warm douchen;) Het gevolg: je gebruikt minder water en het hoeft niet verwarmd te worden. Beter voor het milieu en je portemonnee. 

Handige tips

Dan nog drie handige tips voordat je zelf onder de koude douche stapt: 
1.  Douche koud genoeg: Studies wijzen uit dat het douchen met koud water rond de 10 tot 12 graden, de meeste voordelen geeft voor je gezondheid. Het water uit de kraan in Nederland is rond de 10 graden dus perfect om koud mee te douchen. Pas op: Wanneer je hartritmestoornissen ervaart, is het niet aan te raden om ineens onder de koude douche te staan. Verlaag langzaam de temperatuur. Je lichaam kan minder goed met stress omgaan en de plotselinge omslag zorgt nu eenmaal voor een kleine verhoging van de bloeddruk.

 

2. Niet eerst warm douchen. Wellicht om te wennen aan de kou is dit de eerste paar goed maar wanneer je eerst onder een warme douche staat en vervolgens koud wil gaan douchen, is de drempel en het temperatuursverschil veel en veel groter. Door de warme douche is je lichaam nog meer opgewarmd en zit totaal niet te wachten op die vieze koude straal. Spring dus je bed uit en zonder na te denken zet je de koude douche aan, voel even met je handen en stap eronder. Niet nadenken, gewoon doen! Je lijf, je hoofd en je immuunsysteem zijn je er dankbaar voor!

 

3. Hou het ten minste een week vol. Geef jezelf en je lijf de kans om te wennen aan deze nieuwe routine. Voel overdag het verschil met de weken ervoor. Je zult zien dat je meer energie hebt, je fitter voelt en alerter bent gedurende de dag. Hou vol en mail me als je vragen hebt of een steuntje in de rug nodig hebt!

koud douchen in tuin
Mijn ochtendritueel in de zomer: koud douchen in de tuin
Boek nu jou gekozen pakketOntdek de verborgen kracht van ademhalen